Rễ xáo tam phân Bích Đầm nguyên cọng là rễ xáo tam phân (Paramignya trimera) thu mua tại khu vực Bích Đầm (vịnh Nha Trang, Khánh Hòa), để nguyên cọng, sấy khô, đóng gói 100 g hoặc 1 kg. Rễ Bích Đầm thường có màu sậm hơn các vùng khác, mùi thơm đặc trưng và giá mềm hơn rễ Ninh Vân, Ninh Hòa.
Thông tin sản phẩm
| Thành phần | 100% rễ xáo tam phân Bích Đầm |
|---|---|
| Nguồn gốc | Khu vực Bích Đầm, vịnh Nha Trang, Khánh Hòa |
| Quy cách | 100 g hoặc 1 kg |
| Phân loại | Rễ khô, nguyên cọng |
| Mã sản phẩm | BNXTPNC-3 |
| Hạn sử dụng | 36 tháng |
| Nhà cung cấp | Công ty TNHH Bá Ninh – TDP Tiên Du 1, phường Hòa Thắng, tỉnh Khánh Hòa |
Đặc điểm rễ xáo tam phân Bích Đầm
- Màu sắc: vỏ rễ sậm màu hơn so với rễ Ninh Hòa, Ninh Vân.
- Sản lượng: nguồn xáo tam phân ở khu vực này còn khá ít.
- Giá: thấp hơn rễ Ninh Hòa và Hòn Hèo, phù hợp dùng thường xuyên.
Lưu ý: hiện chưa có nghiên cứu công bố so sánh hàm lượng hoạt chất của xáo tam phân giữa các vùng (Ninh Vân, Ninh Hòa, Bích Đầm, Hòn Hèo…) hay giữa các bộ phận gốc, rễ, lõi. Khác biệt giữa các loại chủ yếu ở hình thái, mùi, tuổi cây và giá. Xem 5 yếu tố quyết định giá xáo tam phân.
So sánh nhanh các loại rễ nguyên cọng của Bá Ninh
| Loại | Đặc điểm |
|---|---|
| Rễ Ninh Vân | Vùng truyền thống, sản lượng ít, giá cao |
| Rễ Bích Đầm | Màu sậm, giá mềm hơn |
| Rễ Khánh Hòa (Ninh Hòa) | Vườn trồng 7–10 năm, nguồn ổn định |
| Rễ nu | Hình thù u nu, hiếm, hợp ngâm bình |
Nguyên cọng là gì? Chọn 100 g hay 1 kg?
“Nguyên cọng” là rễ để nguyên đoạn dài, chưa thái lát, giúp bạn kiểm tra rõ hình dáng, vỏ và mùi trước khi sơ chế. Gói 100 g phù hợp để dùng thử hoặc sắc trong 2–3 ngày; gói 1 kg đủ ngâm khoảng 3 lít rượu hoặc sắc trong khoảng 3 tuần.
Cách sắc nước uống
- Rửa nhanh 40–50 g rễ khô cho sạch bụi; có thể sao vàng trên chảo nóng vài phút để dậy mùi thơm.
- Cho vào nồi đất hoặc nồi inox (không dùng nồi kim loại rỉ), thêm khoảng 2 lít nước, đun sôi rồi hạ lửa nhỏ sắc đến khi còn khoảng 1 lít (Vinmec).
- Có thể thêm 1–1,5 lít nước vào bã để sắc nước thứ hai.
- Chia uống trong ngày khi còn ấm, tốt nhất sau bữa ăn; bảo quản nước sắc trong bình thủy tinh, không để qua đêm.
Người mới dùng nên bắt đầu với lượng ít hơn (khoảng 20–30 g/ngày) trong vài ngày đầu. Ngoài sắc nước, rễ khô còn dùng để ngâm rượu theo tỷ lệ 1 kg rễ : 3 lít rượu.
Ngâm rượu
Sao vàng hạ thổ rễ, ngâm theo tỷ lệ 1 kg rễ khô : 3 lít rượu trắng 40–45 độ trong bình thủy tinh kín khoảng 30–45 ngày (Vinmec). Liều dùng thông thường 30–40 ml/ngày, chia 2 lần sau bữa ăn; chi tiết tại xáo tam phân ngâm rượu.
Bảo quản
Sản phẩm đã sấy khô. Để nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh nắng trực tiếp; sau khi mở nên cho vào hũ thủy tinh hoặc túi zip kín. Không dùng khi có dấu hiệu nấm mốc, mùi lạ hoặc đổi màu.
Mức bằng chứng khoa học về xáo tam phân
Xáo tam phân (Paramignya trimera, họ Cam – Rutaceae) đã được phân lập nhiều hợp chất nhóm coumarin như ostruthin, ninhvanin, paratrimerin A và B từ rễ và thân (Cuong et al., Chem Pharm Bull 2015). Về tác dụng, cần phân biệt rõ mức bằng chứng:
- Trong phòng thí nghiệm (in vitro): các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm ghi nhận chiết xuất xáo tam phân ức chế một số dòng tế bào ung thư; kết quả ban đầu của Viện Dược liệu ghi nhận 5 dòng tế bào (Tuổi Trẻ, 2012). Chưa có thử nghiệm lâm sàng trên người.
- Trên động vật: cao chiết rễ liều 10 g/kg làm giảm men gan AST/ALT ở chuột bị gây tổn thương gan bằng paracetamol (Nguyễn Mạnh Cường và cs., 2016). Kết quả trên chuột chưa thể suy ra tác dụng ở người.
- Kinh nghiệm dân gian: người dân miền Trung dùng rễ sắc nước hoặc ngâm rượu như một vị thuốc nam bồi bổ.
Xem tổng hợp đầy đủ tại bài xáo tam phân có tác dụng gì. Sản phẩm không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh.
Ai không nên dùng?
- Phụ nữ mang thai, đang cho con bú và trẻ em dưới 10 tuổi: không dùng (chưa có dữ liệu an toàn).
- Người bệnh gan, thận nặng; người đang điều trị ung thư hoặc đang dùng thuốc kê đơn (chống đông, tiểu đường, huyết áp): hỏi bác sĩ trước khi dùng.
- Người thể trạng yếu hoặc có bệnh tim mạch: bắt đầu liều thấp trong 3–5 ngày đầu rồi mới tăng dần (Vinmec).
- Người dị ứng với cây họ Cam (cam, quýt, bưởi): thử lượng nhỏ trước.
Ngừng dùng và đi khám nếu có biểu hiện bất thường như nổi mẩn, buồn nôn kéo dài, vàng da.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao rễ Bích Đầm rẻ hơn rễ Ninh Hòa?
Giá phụ thuộc vào tuổi cây, kích thước rễ, sản lượng và nhu cầu thị trường; hiện chưa có nghiên cứu cho thấy khác biệt về hoạt chất giữa các vùng.
Rễ màu sậm có phải hàng cũ không?
Không nhất thiết. Màu sậm là đặc điểm thường gặp ở rễ vùng này; hàng cũ, bảo quản kém thường có mùi ẩm mốc hoặc đốm trắng.
Một ngày dùng bao nhiêu rễ?
Khoảng 40–50 g rễ khô sắc với 2 lít nước còn 1 lít, chia uống trong ngày; người mới dùng bắt đầu ít hơn.
Mua Rễ xáo tam phân Bích Đầm ở đâu?
Rễ xáo tam phân Bích Đầm do Công ty TNHH Bá Ninh sản xuất và phân phối trực tiếp (GPKD số 4201689838). Người sáng lập là ông Trần Bá Ninh, gắn bó với cây xáo tam phân từ năm 2011. Trước khi mua, bạn có thể đọc thêm cách phân biệt xáo tam phân thật giả và chính sách đổi trả.
- Địa chỉ: TDP Tiên Du 1, phường Hòa Thắng, tỉnh Khánh Hòa
- Hotline/Zalo: 0342.94.7979
- Email: xaotamphanbaninh@gmail.com
